Sjaak Smetsers, een speelse alchemist in Tegelen
Beeldend kunstenaar Sjaak Smetsers is geboren in Venlo in 1954. Inmiddels neemt Sjaak Smetsers in de levendige Venlose kunstscène een bijzondere positie in. In zijn atelier in Tegelen heeft hij de afgelopen jaren een groot leger fabelfiguren gecreëerd. De overwegend polychrome wezens met fraai afgewerkte ‘huiden’ worden heel bewust geconstrueerd. Als een supermonteur assembleert Sjaak Smetsers stap voor stap zijn unieke figuren. Hij stelt ze met behulp van verschillende disciplines en diverse technieken samen uit sterk verschillende en soms zelfs tegenstrijdige materialen. Zijn kunstwerken zijn nooit aus einem Guss. Iedere keer weer zijn het uitgekiende mixen van gemengde technieken.
Als een speelse alchemist bedenkt Sjaak Smetsers voor ieder nieuw beeld frisse combinaties. Hij giet als de tijd het toelaat zelf brons; bewerkt tevens koper, staal of (zilver)tin, (ver)smelt diverse soorten glas, appliceert vernuftig bladgoud, bladzilver en metaalfolie en vervaardigt ook functioneel in te passen keramiek.
Daarenboven slijpt, schuurt, polijst en patineert hij al zijn bronzen beelden zelf. Met veel geduld en toewijding vervaardigt hij kleurnuances die we in de natuur niet snel tegenkomen.
Een aantal beelden wordt opgesierd door opvallende riemen. Soms zijn die riemen van roodkoper. Onder sommige riemen zit verlijmd vlakglas, dat subtiel is bewerkt met hamers en tangen om een ‘brokkelend’ effect te creëren. Mede geïnspireerd door de innovatieve Romeinen, die in deze streek reeds tweeduizend jaar geleden wonderbaarlijke glasvariëteiten introduceerden, steekt Smetsers relatief veel tijd in het persoonlijk bewerken en het kunstzinnig omvormen van diverse soorten glas. Zo smelt hij in zijn professionele glasoven onder meer gekleurd glas in transparant gefused glas en smelt hij bladkoper, goud of zilver in naturel glas.
De driedimensionale fabelwezens van Sjaak Smetsers sluiten inhoudelijk naadloos aan bij een lange West-Europese culturele traditie. De fabeldieren treffen we al in de elfde, twaalfde, dertiende én veertiende eeuw aan. Ze zijn vooral te zien op apocalyptische voorstellingen op portalen of op luchtbogen van Romaanse en Gotische kerken.
Rond 1500 komen we ze tegen in het buitengewoon vreemde werk van Jheronimus Bosch en later ook bij de familie Brueghel. In de tweede helft van de 19de en het begin van de 20ste eeuw zien we fabelwezens met meer morbide en vileine trekken opduiken bij symbolistische en surrealistische kunstenaars zoals Max Ernst en Joan Miró.
Na de Tweede Wereldoorlog vinden we imaginaire fabeldieren in allerlei varianten – van agressief tot naïef - terug bij de Cobra-kunstenaars Karel Appel, Eugène Brands, Constant, Corneille, Asger Jorn, Lucebert en Anton Rooskens. Sommigen van deze beroemde kunstenaars waren als keramist werkzaam in het cultureel altijd bloeiende Tegelen.
Het bijzondere, hedendaagse werk van Sjaak Smetsers sluit aan bij een lange kunsttraditie maar staat tegelijkertijd qua ideeën en uitvoering op hoogst originele benen. En dat is geen fabeltje. Daarnaast is Sjaak gewoon een zeer aimabel en toegankelijk mens, kunstenaar én ondernemer.